polish internet magazine in australia

Sponsors

NEWS: POLSKA: Były minister obrony Mariusz Błaszczak przedstawił w Sejmie proponowany przez PiS pakt dotyczący bezpieczeństwa granic. Zakłada on m. in. stworzenie pól minowych na granicy z Rosją i Białorusią. „Należy w ramach tego wzmocnienia granicy również wypowiedzieć Konwencję Ottawską, która dotyczy nieużywania min przeciwpiechotnych. Granice z Białorusią i z Rosją należy wzmocnić poprzez stworzenie pól minowych, poprzez zaminowanie zarówno jednej, jak i drugiej granicy” – oświadczył szef klubu PiS. * * * AUSTRALIA: Chiński premier Li Qiang przybył w sobotę do Australii, mówiąc, że stosunki miedzy oboma państwami "wróciły na właściwe tory". Jest pierwsza od 7 lat wizyta premiera Chin w Australii. Australia ma "wyjątkową pozycję, aby połączyć Zachód ze Wschodem" i jest "ważną siłą globalizacji gospodarczej i wielobiegunowości świata", powiedział Li na lotnisku w Adelajdzie. Podczas czterodniowej wizyty Li odwiedzi również stolicę Canberrę i górniczy stan Australia Zachodnia. Australia jest największym dostawcą rudy żelaza do Chin. * * * SWIAT: Rosyjski prezydent odbył pierwszą od 24 lat wizytę w Korei Północnej. Po rozmowach liderów Rosji i KRLD został zawarty układ o wszechstronnym partnerstwie strategicznym. Ma on podnieść współdziałanie między dwoma krajami „na nowy poziom”. Dotyczy to obszarów politycznych, handlowych i inwestycyjnych, kulturalnych i humanitarnych, a także sfery bezpieczeństwa. Przewiduje „wzajemną pomoc w przypadku agresji przeciwko jednej ze stron”.
POLONIA INFO: Polish Film Festival Sydney 2024 - Opening Night - Palace Norton Street, 23.06, godz. 16:30

piątek, 6 października 2023

Polska światu: Paweł Edmund Strzelecki

150 lat temu, 6 października zmarl Pawel Edmund Strzelecki  polski podróżnik, geologgeograf, badacz i odkrywca. Jako pierwszy Polak indywidualnie okrążył świat w celach naukowych, odwiedził wszystkie kontynenty oprócz AntarktydyJako pierwszy Europejczyk zbadał najwyższe pasmo Wielkich Gór Wododziałowych – Góry Śnieżne w Australii. To z jego inicjatywy najwyższy szczyt Australii nosi imię generała Kościuszki. 

Dziewiaty odcinek o ludziach, których wielkość wyznaczają ich osiągnięcia, o osiągnięciach, które nie znają granic, o sławie, o którą nikt nie zabiegał i o tym, dlaczego warto powiedzieć „Ja też jestem z Polski”.

Cykl biograficzny dzięki współpracy z portalem "Polska Światu". 


PAWEŁ EDMUND STRZELECKI

Geolog, podróżnik, geograf, badacz i odkrywca. Eksplorator Australii.

Ur. w 1797 r. w Poznaniu – zm. 1873 r. w Londynie.

BURZLIWE POCZĄTKI

Pochodzi z raczej ubogiej rodziny, jest synem geografa. Nie kończy żadnej szkoły wyższej, jest samoukiem (fakt ten pozostaje kwestią sporną; pojawiają się również głosy, że kształci się na późniejszym etapie życia na uczelniach brytyjskich lub niemieckich). Pewnego dnia „znika” z domu, kilka lat później zostaje odnaleziony przez brata Piotra. O tym zagadkowym okresie jego życia nic nie wiadomo, poza słowami zapisanymi w pamiętniku Strzeleckiego, mówiącymi, że żył w wielkim niedostatku. Wstępuje do wojska, jednak od razu po otrzymaniu nominacji oficerskiej dezerteruje.

Wkrótce potem poznaje Aleksandrynę Turno, która okazuje się być największą miłością jego życia. Ojciec Aleksandryny nie zgadza się na relację swojej córki i ubogiego dezertera, toteż para postanawia uciec – plan jednak nie powodzi się, pan Turno „odbija” dziewczynę, a Strzelecki odchodzi sam. Po tym życiowym zawodzie skupia się na pracy i planach na przyszłość. Aby zebrać fundusze na podróże, zarządza ogromnym majątkiem księcia Franciszka Sapiehy, który ten ostatni przepisuje Strzeleckiemu w testamencie. Opuszcza Polskę na początku lat trzydziestych XIX wieku.

DOOKOŁA ŚWIATA

W roku 1834 Paweł Edmund Strzelecki wyrusza w dziewięcioletnią podróż dookoła świata, w czasie której oddaje się badaniom geologicznym. W Ameryce Północnej bada Appalachy, odkrywa rudy miedzi nad Jeziorem Ontario. Następnie udaje się do Meksyku i na Hawaje, gdzie prowadzi badania nad wulkanami. Zwiedza okręgi przemysłowe i robi pomiary meteorologiczne.

Na kolejnym etapie podróży udaje się do Nowej Południowej Walii – australijskie ziemie uważane wówczas przez Wielką Brytanię za kolonię karną, niebezpieczne i zaludniane głównie brytyjskimi skazańcami.

Przeprowadza pomiary na kontynencie. Jako pierwszy Europejczyk bada najwyższe pasmo Wielkich Gór Wododziałowych – Góry Śnieżne. To z jego inicjatywy najwyższy szczyt Australii nosi imię generała Kościuszki. Podczas czteroletniego pobytu na kontynencie odkrywa jeszcze żyzną krainę Gippsland, a także złoża złota, węgla kamiennego i rudy miedzi na Tasmanii.

Prawdopodobnie w związku z problemami zdrowotnymi powraca do Anglii, po drodze odwiedza m. in. Filipiny, Hong Kong, Singapur, Indie, Egipt, Gibraltar, Francję.

POWRÓT

Po powrocie zyskuje status bohatera. Zostaje członkiem The Royal Society oraz Royal Geographical Society, otrzymuje tytuł doktora honoris causa na uniwersytecie oxfordzkim, a nawet dwa ordery z rąk samej królowej brytyjskiej.

Jego książka „Physical description of New South Wales and Van Diemen’s Land” stanowi podstawowe źródło wiedzy o Australii, a jej wydania gratuluje sam Karol Darwin.

rywatnie jest osobą popularną i lubianą. Pomaga Irlandczykom w czasie Wielkiego Głodu, otwarcie sprzeciwia się złemu traktowaniu Indian przez kolonizatorów, jest wyznawcą równości społecznej. Dzięki szacunkowi, z jakim odnosi się do plemion tubylczych, łatwo zyskuje ich sympatię.

Nazwy nadane na jego cześć noszą m.in.: pasmo górskie, dwa szczyty, rzeka, pustynia, rezerwat przyrody i miasto w Australii.W roku 1988 w Jindabyne, nieopodal Góry Kościuszki, odsłonięty zostaje pomnik Strzeleckiego.

Pochowany na Kensal Green Cemetery w Londynie. W 1997 jego prochy sprowadzono do kraju i złożono w Krypcie Zasłużonych Wielkopolan poznańskiego kościoła św. Wojciecha.

Korzystano z: polskieradio.pl, geociekawostki.pl, dziennik.com

Foto commons.wikimedia.org

Polska Światu

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy