20. rocznica śmierci Andrzeja Gawrońskiego

Andrzej Gawroński
 Fot.B.Żongołłowicz - Wikimedia
  (CC BY-SA 3.0)

W czwartek, 23 listopada 2017 roku, mija 20 lat od śmierci Andrzeja Gawrońskiego – satyryka Polonii australijskiej. Krytykował jednostki i zbiorowości, wszystko, co jego zdaniem było „chore”. Każdy chwyt, za pomocą którego mógł uzyskać obraz „w krzywym zwierciadle” – karykaturę, groteskę, trawestację parodię, pamflet, a nawet fraszkę i epigramat – uważał za dozwolony. Obrażonym tylko tłumaczył, że satyra „nie bardzo przejmuje się uznanymi świętościami. Jest niepokorna, nie zna rewerencji”.

Występował w kabaretach „Wesoła Kookaburra” i „Perskie Oko”. Działał w melbourneńskim Polskim Kole Kulturalno-Artystycznym. Wydał „Z kangurem pod rękę” (1962) i „Do góry nogami” (1981). Pośmiertnie ukazały się: „Mój punkt widzenia. Felietony australijskie” (1999) „Zapiski z dwóch światów” (2001) i „Australijskie awantury” (2016). (bz)

Andrzej Gawroński

 

MEGALOMANIA NARODOWA

 

Znam takie typy, a jakże,

co z aroganckim gestem

mówią odwieczne słowa:

Czy pan wie, kto ja jestem?

 

Pewnie, że wiem, człowieku.

Ty jesteś w wielu odbiciach

jak chwast, co go ciężko wyplenić

na trudnej ścieżce życia.

 

Hej, bracia megalomani,

stańcie na podium z trocin,

podnieście w górę twarze,

niech wam je słońce ozłoci.

 

Niech waszych dzieł kradzionych

żaden autentyk nie splami.

Niech karły biją wam czołem.

O bracia megalomani!

 

Dla was tych pochwał garstka

na zakłamanych przestrzeniach

łyk intelektu z naparstka

i beczka zadowolenia.

 

Dla was, megalomani

nic nie zostaje na placu

prócz sacharyny uśmiechów

i słów wypchanych ersatzu.

 

Wam to wystarczy, panowie,

wam to wystarczy, panie,

więc pijcie sobie jak wódkę

więc pijcie sobie jak wódkę

więc pijcie sobie jak wódkę

tę waszą megalomanię.

Rysunek Szczepana Sadurskiego z książki „Australijskie awantury”