Wędrówki po Polsce: Pałac Krasińskich

Palac Krasinskich na Ursynowie.
Archiwum  Ireny Buchmanowicz

Pałac Krasińskich, to piękna budowla znajdująca się na Warszawskim Ursynowie. Jest ona usytuowana przy ulicy Nowoursynowksiej. Około roku 1776 księżna Izabela Lubomirska z Czartoryskich, wybudowała wspomniany pałac dla swej córki Aleksandry Potockiej. Przez długi czas, pani Aleksandra nazywała go Ursynowskim Pałacykiem Rozkoszy.

Mieszkanie Józefa Maisonneuve

Przez pewien czas mieszkał tu Józef Maisonneuve, szambelan koronny i przełożony wojsk królewskich. Lecz już od roku 1785, budynek był własnością Aleksandry Potockiej z Lubomirskich, żony Stanisława Kostki. Kostka Potocki rozbudował pałac według projektu Piotra Aignera. Następnie pałac był w posiadaniu Grzegorza Wykowskiego, później zaś Ignacego Kochanowskiego. Bardzo ważną informacją jest ta, iż od roku 1822 Ursynowski Pałacyk, był własnością Juliana Ursyna Niemcewicza. który w pałacu stworzył bibliotekę, gromadząc tu cenne zbiory bibliofilne. Z biegiem czasu, gościł tu także Juliusz Słowacki, szukając natchnienia do swych wierszy.

Po roku 1832

Po roku 1832, pałac ten należał do lekarza Wilhelma Malcza, a następnie lecz tym razem na krótko znów należał do Potockich. Od roku 1885, ursynowskie cudeńko architektoniczne, zajmowała rodzina Krasińskich. W latach 1858–1860 całkowicie przebudowano wspomniany pałac pod kierunkiem Zygmunta Rospendowskiego. Nadano mu styl neorenesansowy, zaś frontową elewację bogato ozdobiono płaskorzeźbami wykonanymi przez Faustyna Cenglera. Rzeźby te przedstawiają  dwóch hetmanów Stanisława Koniecpolskiego, który wsławił się obroną granic Polski przed nawalą szwedzką, a także Stefana Czarnieckiego, który bronił Krakowa podczas wspomnianego potopu szwedzkiego. Niedaleko wspomnianych rzeźb polskich hetmanów, widnieją rzeźby Pawła Jana Sapiehy oraz Jana Tarnowskiego. We wnękach postawiono figury mitycznej Fortuny i bogini urodzajów Ceres. W typanonie jak nie trudno się domyśleć, istnieje herb Ślepowron, którym pieczętowali się Krasińscy. Obok wspomnianego herbu, jest kilka rzeźb małych dzieci, które symbolizują pory roku.

Od roku 1895

Od roku 1895, Ursynowski Pałac należał do Ludwika Krasińskiego, zaś później do jego prawnuka Adama, który w roku 1906 podarował Ursynów Polskiej Macierzy Szkolnej. Od tego czasu mieściły się w budynku siedziby placówek oświatowych.

Wybuch I wojny

Podczas I wojny światowej, pałac ten został dotkliwie zniszczony przez wojska rosyjskie.

Dwudziestolecie międzywojenne

Od roku 1921, właścicielem pałacu był hrabia Edward Raczyński. Z biegiem czasu, przekazał go on ministerstwu Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego.

SGGW

Od roku 1956 wspomniana nieruchomość ursynowska, należy do Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego. Mieści się w nim m.in. rektorat uczelni. Ze względu na swą funkcję przez środowisko uczelniane pałac ten nazywany jest „Pałacykiem Rektorskim”. Park przy pałacu graniczy z rezerwatem przyrody o wdzięcznej nazwie Skarpa Ursynowska.

Współcześnie miłośnicy starodrzewów, mogą śmiało przebywać na tym terenie i delektować się przyrodniczymi okazami. Wiele grup literackich i towarzystw historycznych, przybywa do tego zakątka Warszawy, by podziwiać spuściznę Lubomirskich i Krasińskich. Wiele tomików poetyckich, zawiera wiersze wychwalające tę architektoniczną perełkę stolicy.

Ursynowski kwiecie

perło nadwiślańska

widząc ją klękniecie

siedzibo hetmańska...

 

Dziękujemy pani Irenie Buchmanowicz za przekazanie fotografii Pałacyku Ursynowskiego.

 

Ewa Michałowska- Walkiewicz