Polskie Obiady Niedzielne: Gołąbki

Polskie gołąbki. Fot. Kameralna Restaurant

Dziś w cyklu Polskie Obiady Niedzielne polecamy  gołąbki. To bardzo popularna w Polsce we wszystkich rejonach potrawa półmięsna z farszu zawiniętego w rolki z liści białej kapusty głowiastej. Dlaczego gołąbki  nazywają się gołąbki?  Nie mają nic wspólnego z mięsem gołębim  ale nazwa przeniknęla do języka polskiego najprawdopodobniej  z ukraińskiego hołubci lub rosyjskiego gołubcý.

Historia tradycyjnych polskich gołąbków zaczyna się w XIX wieku. Potrawa pochodzi z Kresów Wschodnich, z okolic Tarnopola. Początkowo gołąbki były przygotowywane jako danie wigilijne, z kaszy gryczanej i ziemniaków. Przepisy przekazywane z ust do ust, z pokolenia na pokolenie ewoluowały do powszechnie znanej formy – zawiniętego w kapustę mięsa mielonego z ryżem.

Tradycyjnymi składnikami farszu oprócz  mielonego mięsa wieprzowego i ryżu lub też kaszy są dalsze dodatki, jak np. cebula, grzyby i przyprawy. Istnieją także inne warianty nadzienia np. z mięsem drobiowym, baraniną lub bez mięsa. Farsz zawijany jest liście kiszonej w całości kapusty białej. Po zawinięciu gołąbki piecze się w zamkniętym naczyniu.

Podobnie jak kiszona kapusta, gołąbki są tradycyjną potrawą w krajach Europy Środkowej i Wschodniej. Dzięki rozpowszechnionej uprawie kapusty w tych regionach były w wiekach minionych często potrawą biedniejszych warstw ludności.

W Czechach i na Słowacji gołąbki nazywają się holubce, w niektórych regionach Stanów Zjednoczonych glubkis, na Białorusi - галубцы, a w Rosji - голубцы. W Niemczech znane są w jako Krautwickel/Kohlrouladen. Dotarły także do Szwecji gdzie nazywają się kåldolmar, a w Finlandii kaalikääryleet. Znajomość gołąbków w Szwecji prawdopodobnie zawdzięcza się osmańskim wierzycielom króla szwedzkiego Karola XII, którzy rezydowali w XVIII wieku w Sztokholmie. Na Półwyspie Bałkańskim i w Rumunii podobnymi potrawami są sarme (w Rumunii sarmale) czy też dolmades, chociaż tutaj używa się przede wszystkim liści winorośli lub kiszonej kapusty.

Dziś w Polskiej Restauracji Kameralnej w Ashfield przy Norton St będą serwowane w porze obiadu od 13.00 do 15.00 wlaśnie gołąbki.  Polecamy.

Oprac. BumerangMedia na podstawie Wikipedii i Poradnii Językowej